De 'euh' van Peter van Petegem: wat doe je met verbale tics?

Interviews met sportberoemdheden zijn vaak- op het lachwekkende af- doorspekt met “euh’s”. Peter van Petegem spant daarin ongetwijfeld de kroon. Als publiek betrap je sprekers maar al te vaak op die vervelende stopwoorden. Maar omgekeerd ben je je er als spreker veel minder van bewust. Wees die irritante gewoonte voor!

Euh & co

“Euh” duidt in gesprekken aan dat je nog iets wil toevoegen aan wat je net zei, en voorkomt dat je gesprekspartner je onderbreekt. Bovendien hebben we van nature de neiging om stiltes op te vullen in gesprekken.  We voelen ons immers al snel ongemakkelijk of onzeker wanneer er stiltes vallen. Het gesprek valt dan - letterlijk – stil, en wij zien dat als een teken van slechte interactie met je gesprekspartner.

Wanneer je spreekt voor een groep lijken stiltes vanuit het ‘oorpunt’ van de spreker zelfs nog langer te duren. Stopwoorden zijn dan de ideale ‘vullers’ om die stiltes te overbruggen totdat je de juiste woorden vindt. Mensen die veel stopwoorden gebruiken, praten vaak snel, gunnen zichzelf weinig tijd om na te denken over wat ze gaan zeggen óf zijn nerveus als ze praten. Ze willen er alles in één keer uitgooien en weten daardoor even niet goed wat ze moeten zeggen… Met je favoriete stopwoorden tot gevolg.

 

Verbale tics

Een gezonde dosis onwillekeurige “euh’s” kan je publiek door de vingers zien. Het geeft hen zelfs de tijd om de boodschap te laten bezinken en het toont aan dat je je woorden nauwkeurig uitkiest.

Maar een overload aan ‘vullers’ zullen ze niet zomaar kunnen negeren. Stopwoorden leiden af van je boodschap, en soms zelfs in zo’n mate dat de stopwoorden alle aandacht naar zich toe zuigen. Wie heeft zich vroeger in de klas bijvoorbeeld nooit geamuseerd met streepjes trekken bij elke “eum” van de leerkracht…?

 

Stopwoorden stoppen

Misschien ben je zelf wel vaste klant van stopwoorden? Zonder het per se te beseffen zijn je eigen presentaties misschien rijkelijk gevuld met “eum’s”, “dussen”, “eigenlijks” en “ofzo’s”? Ga zelf op onderzoek uit en ondervraag je meest betrouwbare getuigen: familie, vrienden of collega’s die vaak in het publiek zitten. Of bekijk eenvoudigweg een filmopname van jezelf wanneer je presenteert of een speech inoefent. Confronterend, maar zeer leerrijk materiaal! Pas wanneer je je bewust bent van je eigen stopwoorden, kan je er ook werkelijk een halt aan toe roepen.

Daarenboven: tijdens presentaties kan je ervan uit gaan dat niemand je zomaar gaat onderbreken. Je hebt dus helemaal geen “eum’s” nodig om je daartegen te wapenen. Probeer dus rustiger te spreken en denk na over wat je wilt gaan zeggen. Als je in je hoofd de zin die je gaat zeggen van tevoren formuleert, zal je minder snel onbewust stopwoorden gebruiken. Op die manier formuleer je je boodschappen helder en duidelijk, waardoor je energieker en als een expert overkomt.

 

Wat met onvoorbereide presentaties?

Hier gaan we dieper op in tijdens de workshop Top Speaker. Schrijf je hier in en gun jezelf de kans om van je presentaties een succes te maken!

Ben je al zeker van je stuk voor een groep, maar wil je nog meer grip krijgen op je publiek? Bekijk dan wat onze formules Professioneel Spreken voor jou kan doen!

spreken en presenteren zonder stress

Dag Johanna, 

Hieronder kan je mijn tekst vinden die ik heb voorbereid. Ik heb mijn verhaal opgeschreven vanuit mijn eigen beleving, weliswaar wat ingekort (want het is nu al zeer lang :)). ik heb hier niet te lang over nagedacht en gewoon onmiddellijk opgeschreven vanuit mijn gevoel. 

Het is in orde voor mij om mijn verhaal op de website of socials te publiceren, maar dan wel onder een pseudoniem.

Iets meer dan twee jaar geleden, 24 jaar oud.
De wereld lag aan mijn voeten.
Ik was avontuurlijk, sociaal, ik kwam net terug van een jaar studeren in het buitenland en ik begon mijn eerste job als advocaat.
Voor de eerste keer in toga, mijn eed afgelegd en een mooie positie in één van de meest prestigieuze kantoren in de Benelux.
Ik hoor mensen al denken: ze heeft het allemaal.
Ik had de drang om het goed te doen, wilde mezelf bewijzen en ging totaal over mijn eigen grenzen heen.

Een beetje stress op zo’n eerste job? Dat is toch normaal?
Maar al snel evolueerde mijn ‘herkenbare’ stress in paniek.
Een doodgewone meeting op kantoor met collega’s?
Ik voelde mijn hart bonzen tot in mijn keel, begon te zweten en mijn handen beefden zo hard dat ik totaal verlamde.
Dat laatste vond ik het ergste. Mijn handen. Overal op het werk gebeurde het en ik vreesde zo hard dat mensen het zouden opmerken. 

Ik was zo bang dat ze mijn angst zouden zien.

Maar voor elk symptoom is er een middeltje toch?
Dat dacht mijn dokter ook. Ze schreef beta-blokkers voor.
Op het eerste zicht een wondermiddel.
Ik kon alles aan.
Een volle zaal met 30 oude mannen toespreken, een glaasje champagne drinken met een CEO van een groot bedrijf, onderhandelen met tegenstrevers, een pleidooi, noem maar op.
Het leek ineens allemaal weer binnen handbereik.
Maar zonder dat pilletje kon ik niets, was ik weer dat bevende en bange meisje.

Na een jaar wilde ik het afbouwen, want het ging mis.
Ik nam ze niet enkel nog voor mijn werk, maar ook in mijn privé.
Elke keer als de aandacht op mij gericht was of ik aan het woord moest komen, begonnen mijn handen te trillen. 

Zelfs tijdens etentjes of koffiepauzes.

De schaamte die ik voelde was overweldigend. Ik zocht hulp bij verschillende coaches, maar niemand kon mij verder helpen.
Ik ging naar artsen omdat ik begon te geloven dat er lichamelijk iets aan de hand zou zijn, 

maar op papier bleek ik kerngezond. Hoe dan?
Ik begon mezelf te isoleren, twijfelde aan mezelf en kon de paniekaanvallen nog steeds niet verklaren.
De sociale angst nam mijn leven over.

Die extreem bevende handen… ik was lang op zoek naar de oorzaak.
Ik realiseerde me dat ik dat in mijn studententijd ook al enkele keren had meegemaakt en me er zo hard voor schaamde dat ik mijn handen verstopte.
Een presentatie voor een volle aula, een pleitoefening, een speech, ik deed het allemaal. 

De bevende handen hielden mij destijds niet tegen. Ik kon ze makkelijk verstoppen.
20 minuten intense stress, even alles geven en dan is het voorbij.
Even doorzetten, hoe vreselijk het ook is, het hoort erbij.
En ik was er oprecht succesvol in. Niemand merkte mijn stress op omdat ik de bevende handen wist te verbergen.

Ik begon langzamerhand te beseffen dat een onderdeel van mijn sociale angst spreekangst is.
Ik ging nogmaals, na verschillende pogingen, op zoek naar “een genezing”.
Ik kwam online In Balance tegen, wel helemaal in Gent,
maar ik had er alles voor over om dit te overwinnen.

Na ongeveer zes maanden in het traject bij Johanna, kan ik zeggen dat ik al zoveel overwonnen heb.
Ik heb mijn sociale leven terug opgepakt, ik ben nog steeds advocaat in hetzelfde kantoor en ik doe dingen waarvan ik een jaar geleden dacht dat ze voor mij onbereikbaar waren. 

Samen met Johanna heb ik:
- de onbewuste denkprocessen die mijn paniek veroorzaakten, ontdekt en getransformeerd, zodat ik de paniek niet langer oproep;
- mijn spreekangst omgezet in spreekdurf;
- leren presenteren voor een groep;
- mijn grenzen leren aangeven op het werk;
- mijn communicatievaardigheden sterk verbeterd;
- en nog zoveel meer.

Stap voor stap herwon ik mijn zelfvertrouwen en begon ik te zien wat anderen altijd al zagen: een jonge, succesvolle vrouw met de wereld aan haar voeten.

Oh ja en die handjes? die blijven (bijna altijd) rustig en als ze me toch eens komen opzoeken, weet ik ze snel weer tot rust te brengen.

Cien -juriste